Pedagog Gözüyle

Hayır Diyebilmek ve Sınırları Belirleyebilmek

Çocuğunuzu büyütürken O’na hayır demek ebeveyn olarak size çoğu zaman zor gelebilmektedir. O’nun isteklerine hayır demek, yerine getirmemek ebeveyni zor durumda bırakıp, haksızlık yapıyormuş hissini verebilmektedir. Oysa çocuklara doğru ve yanlışı öğretebilecek, repertuarlarına doğru alışkanlıkları kazandırabilmek için onlara zaman zaman engel koyarak karalı bir yaklaşımla “hayır” diyebilmelisiniz. Bu davranışınız o anda çocuğu üzüyor ve mutsuz ediyor gibi görünse de, ileriki yaşamında her istediğinin çok kolay yerine gelemeyeceğini algılaması ve yasaklar, kurallar karşısında daha hazırlıklı ve dirençli olmasını sağlayacak, O’nun uzun vadede hayal kırıklığı yaşamasını engelleyecektir.

Çocukluğunda “hayır” kavramı ile karşılaşan çocuklar daha sonraki yıllar da kurallar ve kısıtlamalar karşısında bocalamazlar. Çocuklara “hayır” derken, bunun nedenlerinin de açıklanıp, kararın arkasında istikrarlı bir şekilde durulmalıdır. Hayır’lar duruma, sizin ruh halinize, mekana göre değişiklik göstermemelidir. Evet’ler her zaman evet, hayır’lar her zaman hayır’dır.

En sıklıkla yapılan yanlışlardan biri de, ebeveynin birinin hayır dediğine, diğerinin onay vermesidir. Bu çocuğun çok fazla aklının karışmasına ve ebeveyne karşı güvensizlik duymasına sebep olabilir. Ebeveynler birbirini onaylamasa bile çocuğun yanında sessiz kalmalı ve fikir ayrılığını ona hissettirmemelidir. Çocuklar en küçük detayları bile son derece dikkatlice hafızalarına alırlar. Ve bu durumları ebeveyne karşı kullanabilirler. “Ama, babam – annem izin veriyor.” cümlesiyle karşılaşıverirsiniz.

Özellikle çalışan anneler, çoğu zaman suçluluk duyguları içinde çocuğu ile çok fazla zaman geçirememe sürecini bahane ederek O’na hayır deme konusunda güçsüz kalabilmektedir. Yine aynı şekilde eve akşam yorgun gelen ebeveyn çocuğun istek ve davranışlarına her zaman istikrarlı ve kararlı yaklaşabilmektedir. Ancak eğitimde düzen, istikrar ve kararlılığın çocuğun temel alışkanlıkları kazanmasında ve kendi bireysel gelişimine ivme vermesindeki önemi de büyüktür.

Çocuklar sınırların ebeveyn tarafından kanmasına ihtiyaç duyarlar. Nerede durması konusunda kararlı bir yaklaşımda bulunan ebeveyne, çocuk en başta güven duyar. Karar veremeyeceği konuların da onun yerine düşünülüp, karar verilmesi çocuğu rahatlatır ve size güveni artar. Sınırları daima ebeveyn belirlemelidir. Bunu yaparken asla inatlaşmadan, ama ortak ve kararlı bir disiplinle yaklaşılmalıdır. Başlangıçta tepki gösterse de zaman içinde bu sınırların belirlenmesi çocuğa sosyal yaşamında uyum sağlama yetisi kazandıracaktır.

Bazen ebeveyn kendi çocukluklarında karşılaştıkları yoksunluk, olumsuzluk ve sıkıntıları çocuklarına yaşatmamak adına çok fazla toleranslı, çok fazla verici (madde olanaklar olarak) olabilmektedirler. Bu yaklaşım da uzun vadede, çocuğun bazı değerleri ve kısıtlamaları öğrenmemsi nedeniyle hayal kırıklıkları yaşamasına ve dolayısıyla mutsuz olmasına sebep olabilecektir. Biz yetişkinler, anne – babaların tüm isteği ayakları üzerinde duran, ve MUTLU çocuklar yetiştirmek olduğu için onlara zamanında “hayır” diyebilmeli ve sınırlandırabilmeliyiz.

Sevgiyle kalın…
Begonvil Çocuk Evi
Pedagog Funda Ayra

Pedagoğumuzun Tüm Yazıları

- Hayır Diyebilmek ve Sınırları Belirleyebilmek

- “İlgi Obezi” Çocuklar!

- Kendimizi onun yerine koyuyoruz. ( Empati )

- Anne - Baba - Çocuk İlişkileri